De spoorlijn van de STAR is in 1924 geopend. Veel van de stations gebouwen waren beïnvloed door de Amsterdamse school. Het was een strakke vorm met wolfsdaken overstekende dakranden en donker rode stenen. De spoorlijn liep van Stadskanaal naar de grens bij Ter Apel. Het stuk van Ter Apel naar de grens heeft maar 2 jaar dienst gedaan. In 1959 werd de STAR overgenomen door de NS. Van Ter Apel naar Zandberg werd de lijn langzamerhand opgebroken . In 1992 werd dw stichting de STAR opgericht . WE hebben dan ook aan deze stichting te danken dat er nog een groot deel van het spoor er nog ligt.

 

Op foto zien we in de verte het nevengebouw en de locloods met twee gangen. Aan de linkerkant van het station is het goederen gedeelte te zien . foto utrechts archief.

Het station van Stadskanaal is in 1979 gesloopt en later weer in een andere vorm herbouwd.  Er staat nu een drie standige locloods in plaats van een twee standige locloods naast het station. Tegenwoordig is de STAR in handen van een stichting die het emplacement en de gebouwen heeft opgeknapt .Ook rijden hier weer stoomlocomotieven en oude diesel locomotieven . Voor de spoorwegliefhebber is hier altijd wat te beleven. Wie heeft herinneringen aan dit station wim_Mensinga@hotmail.com

 Het station van Stadskanaal  was van het bekende NOLS Type 2e  klasse .   De meeste Nols stations zijn  in het noorden al gesloopt .  In Rolde is gelukkig nog zo'n stationsgebouw  bewaard gebleven .  Dit is een station van de NOLS 3e klasse. Meer zuidelijk staan er nog NOLS stations in Hardenberg ,Gramsbergen en Mariënberg .    

Als we het  station van Rolde  vergelijken met dat van Stadskanaal  valt het gelijk op dat het goederen gedeelte  in Stadskanaal veel groter is  dan in Rolde . In de latere jaren is het  gebouw in Stadskanaal nog groter gemaakt en op een ansichtkaartje uit de jaren twintig vorige eeuw is een imposant gebouw te zien .Geen wonder want Stadskanaal is een  van de grootste plaatsen van de provincie.  Naast  het station stond nog een nevengebouwtje en  verder  naar het zuiden stond een locomotievenloods met twee gangen . Ook was er een kleine smederij aanwezig . Stadskanaal  had een draaischijf om de locomotieven te keren en er was  de mogelijkheid  om water te tanken . Het emplacement van Stadskanaal was behoorlijk uitgebreid en er lagen dan ook veel sporen naast elkaar.    

Er was zoals gebruikelijk ook een stationskoffiehuis aanwezig . Bij het vertrek  gaat de trein richting het zuiden.  We gaan eerst over een spoorbrug heen.  We komen dan bij het station Stadskanaal Oost die twee kilometer van het hoofdstation lag. Dit station was een ontwerp van de heer van de Steur die ook de stations van het Woldjerspoor ontwierp .Dat is  goed te zien is aan het zadeldak en de gebruikte stenen .

 

Het station van Stadskanaal oost  .foto Beeldbank Groningen-Stationsweb. Wie heeft herinneringen aan dit station wim_mensinga@hotmail.com 

Een dorpsbewoner wist het volgende te vetellen:

Ik kan me herinneren (70-er jaren) dat het lang bewoond is geweest door het gezin van een spoorwegman, ik dacht een machinist.
> Ook herinner ik me nog lange goederentreinen naar m.n.Philips die er langs reden, getrokken door een locserie 2200, of 2400.
> Ik kan me herinneren dat de 2200 zelfs soms in voorspan reden voor de behoorlijk lange treinen.
> Helaas werden die treinen eind 70-er jaren steeds korter.


Dag Wim,


Na de bevrijding ben ik met mijn vader lopend vanuit Musselkanaal gegaan naar Lemmer en daar overgevaren naar Amsterdam en vandaar weer verder lopend naar Rotterdam.


Het station in Musselkanaal was tentijde dat ik daar vertoefde (okt '43 - mei1945) niet in gebruik als station maar het gebouw was in gebruik als ambachtschool.


Eind oktober 1943 ben ik vanuit Rotterdam met andere evacueetjes per trein terecht gekomen in Stadskanaal  bij stationnetje oost. Zo ongeveer tegenover de Stationslaan lag een soort perron waar we uitstapten en naast de rails over een grinderig pad  een kleine honderd meter moesten lopen naar de achteringang van het stationshuis.


Na binnenkomst zag ik links een balie, wat mensen en een aantal vitrine kasten aan de muur en liep rechtsstreeks naar buiten aan de voorkant. Daar heb ik enige tijd met een paar andere kinderen staan wachten tot onze begeleidster kwam, die ons toen naar een schoolgebouw bracht (Ubbo Emmius) in de Stationslaan waar we de nacht hebben doorgebracht op de grond in een lokaal.


De andere dag, na een boterham met jam (!)  ben ik met een 10-tal kinderen op een paard-en-wagen (wielen hadden autobanden) naar een school gebracht in Musselkanaal van waar ik werd afgehaald door mijn pleegmoeder.


Bij stationnetje oost was toen geen enkele bebouwing en de weg voor het stationshuis was erg breed. Zoals uit de foto blijkt, lag het station direct langs de rails. Ik ben ter plaatse nooit meer terug geweest maar via Google maps weet ik dat er thans vanaf het spoor, van de plaats van het stationshuis woningen zijn gebouwd.


Jan Bel


 Een  anderhalve  kilometer verder komen we bij de halte Nieuw Buinen terecht. Hier is tegenwoordig niet veel meer te zien . Het station dat hier stond, was ook een ontwerp van de heer van der Steur. Later zat er nog een bedrijfje in het gebouw. Ook dit gebouw had  een dak met ver overstekende dak randen wat kenmerkend was voor de architect van de Steur. Het spoor ligt er anno 2010 nog steeds. Als we verder gaan komen we bij de halte Exloermond hier is tegenwoordig alleen maar een verhoging in het land terug te vinden. Twee en half kilometer verder lag het station van Musselkanaal  ook dit grote station is inmiddels verdwenen .   Wel is er nog een brughoofd van een spoorbrug  te vinden.

 Het station van Musselkanaal binnen . Foto beeldbank Groningen

Het  station  van Musselkanaal is van de zelfde architect als de stations van het Woldjerspoor . Zie de inrichting van het station van Engelbert.

 

Bij de spoorhaven in Musselkanaal ligt nog een mooie geklonken spoorbrug.

Deze spoorbrug uit 1923 . Op de foto is de tandheugel met een rondsel te zien. Het is eigenlijk een tandwiel vertraging . Op deze manier kan men de brug vrij makkelijk open  draaien. In het midden zijn ook de last wielen te zien waar de brug op draaid.

 Het volgende station van Zandberg is nog altijd aanwezig .  Van de westkant is het stationetje al van  grootte afstand te zien.

Het Station van zandberg  van de zuidkant gezien . Foto W. Mensinga. Wie heeft herinneringen aan dit station wim_mensinga@hotmail.com 

 

Dit station is eveneens  als de stations van het Woldjerspoor  een ontwerp van de architect van der Steur . Dit is te zien aan de steen soort de overstekende dakranden enz . Het is een typische stijl van de Amsterdamse School  .We gaan nog verder naar het zuiden toe .  De spoorbaan ligt hier nog kilometers door het land . We passeren de provincie grens en komen in Drenthe terecht . Ook in Ter Apelkanaal is het station al lang weg, echter hier is ook nog een deel van een brughoofd te vinden.  

Foto Noord NL verz W Mensinga.

 

 Boven  de spoorbrug in Ter Apel.

Deze brug had stenen pijlers en het stalen bovengedeelte overspande ook de weg naast het kanaal .We zijn nu 13 km van Stadskanaal vandaan. In Ter Apel liggen de brughoofden nog altijd in het kanaal. Op de brughoofden staat perron 15 geschreven . Dit verwijst naar de jeugdhonk die in het oude station zat . Hier speelden in de jaren zeventig allemaal bandjes . Oa de Livin Blues , Herman Brood ,enz.  Tegenwoordig is er ook muziek te beluisteren in het station van Veendam.   www.youtube.com/watch?v=LFL214Mi8nY



 

 

 

 

Het station van Ter Apel in de zeventiger jaren. Verz, W Mensinga.  Wie heeft herinneringen aan dit station wim_mensinga@hotmail.com 

Het laatste stuk spoor ging naar Ter Apel en de grens . Ook op die plek herinneren een paar brughoofden aan een spoors verleden . Het was de bedoeling dat de spoorlijn naar Duitsland ging . Het laatste stuk spoor van Ter Apel naar de grens heeft er ook maar een aantal jaren gelegen omdat de spoorverbinding met Duitsland nooit tot stand is gekomen.

 


Op de bovenstaande tekening is de locomotiefloods van Ter Apel te zien. De loods had twee gangen een smeerkelder en een slakkenkuil. Op het emplacement was ook een draaischijf en een watertoren om de locomotieven van water te voorzien. Het terrein waar de locomotiefloods stond is later helemaal afgeraven.



                        Op de tekening is te zien;     links het kanaal  met de spoorbrug die er schuin over heen loopt. Even verder naar beneden is de spoorhaven te zien met twee laad en los sporen.  Rechts boven de spoorbrug is de locomotiefloods met twee sporen te zien. Rechts op de tekening is de draaischijf met het huisje voor de bediening te zien.


 


 

Boven een aandeel van de STAR . Verzameling : Dick Bolt. 

 

 

 

 Afbeelding  Locomotief van de  ns serie   3300 . Tek W Mensinga.

NS  3301-3315  (HSM 671-685.)

De  3300 had binnen liggende cilinders . Ze kwamen in 1912 op de markt .Ze hadden 3 gekoppelde wielen . Op oude foto,s is hij vaak in de oostelijke delen van het land te zien. Ze stonden oa opgesteld in Zwolle en Groningen . Op oude foto's is te zien dat deze machines regelmatig van Assen naar Stadskanaal gingen  . Deze locomotieven kwamen ook in Ter Apel . Ze werden hier gebruikt voor het goederen vervoer. In Ter Apel werden ze gedraaid op de draaischijf. Ook reden deze locomotieven op het traject van Groningen naar Roodeschool.

  De locomotieven van de serie  1700 kwamen even eens regelmatig in Stadkanaal.

Personeel Stadskanaal .

H.B Reinders,A.B SAnting, J.C Mulder, H.G.W Blijham, F.C Comijn , J Moorman.

Personeel Ter Apel.

J Brummelkamp,