De Marnelijn liep door het Marnegebied in Groningen van Winsum naar Zoutkamp.

Het Marnegebied ligt in het noordwesten van de provincie Groningen. Dit zeer uitgestrekte gebied moet het hoofdzakelijk van de landbouw hebben; vooral bieten en aardappelen groeiden goed op deze vruchtbare kleigrond. De boeren zagen dan ook wel wat in het snelle vervoer van hun produkten naar de stad Groningen. Het enige vervoer was op dat moment paard en wagen en de scheepvaart. Later, in 1897, werd de paardentram Winsum - Ulrum geopend.

Er werden van af 1873 al plannen gemaakt voor een echte spoorlijn maar die werden iedere keer weer uitgesteld. In 1893 opende de GLS : Groninger Locaal Spoorweg een andere lijn, de lijn Sauwerd-Roodeschool. In het Marnegebied werd een commissie opgericht  met als opdracht het maken van een plan voor de Marnelijn,maar deze commissie kwam niet tot een besluit. Mede door de eerste wereldoorlog werden alle plannen weer uitgesteld. Toen uiteindelijke  de Groninger locaal spoorweg  zich er in mengde kwamen er concrete plannen op tafel. De lijn zou van Winsum naar Zoutkamp gaan lopen. De kosten bedroegen 3 miljoen gulden. In het uiteindelijke plan  wilde men de lijn van Winsum via Eenrum ,Wehe den hoorn, Leens , Breweelsterweg  en Ulrum  naar het eindpunt Zoutkamp laten lopen. 

In Winsum werd het emplacement uitgebreid d.m.v. de aanleg van een extra spoor . Ook lag er een draaischijf in Winsum  . Als we in Winsum over de spoorbrug gaan  kwam er na 1200 meter een wissel    . Hier begon de Marnelijn  het spoor maakte hier een boog naar het  noordwesten . Er lag hier ook een kleine brug en hier was ook een kleine losplaats .De lijn ging om de kleine plaats Ranum heen.

Op het Kaartje is Winsum te zien waar ook een draaischijf lag. Na de boog bij Ranum gaat het richting Eenrum. Voor Eenrum gaan we over een spoorbrug heen. Het station is al jaren weg. Het was een groot station met magazijn, kelder,wachtruimte enz. Tegen over het station  waren ook nog om loopsporen.

 

 

In Ranum  vond op 16 oktober 1940 vond bij Ranum een ernstig  ongeluk plaats, waarbij 13
mensen omkwamen
 Een bus met arbeiders  kwam in dichte mist in botsing met de trein uit Winsum . Een interview met een bewoner uit het verzorgingstehuis te Eenrum.

 Wat weet u nog van de Marnelijn . 

Ik weet nog dat we met de trein naar de stad gingen toen we nog kinderen waren  .

We gingen hier die kant op over het kanaal.

We gingen vroeger met onze ouders naar de stad met de trein uit Zoutkamp we moesten ook overstappen.

Was dat in Winsum?

Ja dat geloof ik wel.

Weet u ook wat van een ongeluk die hier gebeurd is? 

Ja zeker  .Ik was daar  aan het werk in het land toen de bus onder de trein kwam. Het was vreselijk ik weet nog dat er ook mensen uit de bus geslingerd waren. Die mensen moesten werken in het wad en gingen daar met de bus heen.

Kunt u zich de trein nog herinneren?

Ja een grote locomotief en een paar wagons. De allerlaatste wagen was een bagagewagen. Het was een feest als we naar de stad gingen

Wonen hier nog spoormensen

Nee ik kan me nog wel herinneren de stations chef was Vinkers  en geloof ik een Borgman.

Hij moest ook het sein overhalen .

Tot zo ver deze meneer.

 

 Het station van  Eenrum. Beeldbank Groningen

 Wie heeft herinneringen aan dit    station?  Wim_mensinga@hotmail.com  

Tussen   Eenrum en Wehe Den Hoorn  liggen nog een paar brughoofden  . Er lag hier een spoorbrug met een overspaniing van 18 meter  .Als we verdergaan buigt de spoorlijn gaan we verder naar het westen.   Hier lag vroegeg ook nog een overweg .We komen uit in Wehe den Hoorn. Ook hier is het station al lang weg. Er ligt nu een autoweg over de spoorbaan heen. Het stuk spoor was hier ook vrij recht .

Een bouwtekening van het station van Wehe den Hoorn. Verz W Mensinga

 

Vanaf Wehe den Hoorn maakte het spoor een boog naar Leens toe.

Het station van Leens is er nog steeds. Er is nu een politiebureau in het gebouw gehuisvest.De stationsgebouwen zijn vrij groot en alle voorzien van een bijgebouwtje . foto W Mensinga

 

Als we verder gaan, krijgen we na een paar kilometer de halte van de Breweelsterweg, maar hier is niks van terug te vinden

 

 

De halte van de Breweelsterweg.Tek W Mensinga.

Naast het halte gebouw stond de dienstwoning . Hier woonde de fam Kazemier. De  dienstwoning is rond 1970   gesloopt  .  De vader van de heer Kazemier was baanwerker op de lijn  .De halte lag vlak bij Ulrum en van hier was het station van Ulrum dan ook al te zien.      Via een omloopspoor en een losspoor komen we bij het station van Ulrum. Dit hoge station is al van verre te herkennen.

 

Boven de vertrek en aankomst tijden.

                                                     

  Het station van Ulrum . Het station is zeer goed onderhouden.Er zit tegenwoordig een galerie in het gebouw. Ook kunt u er terecht voor een kopje koffie. foto W Mensinga

  Wie heeft herinneringen aan dit    station?  Wie heeft herinneringen aan dit    station?  Wim_mensinga@hotmail.com  

 Even verder maakte de spoorlijn een boog naar het Zuid-westen toe. We komen dan uit bij het station van Zoutkamp. Er lag hier een groot emplacement met een draaischijf ,losplaats en een kolenbunker. Ook kon men hier lading van de schepen op de trein overbrengen. 

Een oud-bewoner van station Zoutkamp, de heer Landman vertelt: "Ik had hier in de jaren '70 een scheepswerfje. Het bijgebouwtje met de toiletten was omgebouwd tot laswerkplaats, in het station stonden ook nog machines. In 1977 is het dak afgebrand door kortsluiting. We hebben toen de bovenverdieping ervan afgesloopt. Op de foto uit 1977 is de schade goed te zien. Het dak was gemaakt van degelijk grenenhout". 

Het is jammer dat de spoorlijn door het Marnegebied is verdwenen is. het was mooie verbinding naar het Lauwersmeer gebied.

 

 Een van de bijgebouwen van het station Zoutkamp .

 

 

  Wie heeft herinneringen aan dit    station?  Wie heeft herinneringen aan dit    station?  Wim_mensinga@hotmail.com  

Het station van Zoutkamp tegenwoordig . Het gebouw heeft een totaal ander aanzicht gekregen.Rond 1973 is door brand het dak verwoest. Dit station is het enige station van de Marnelijn die op heipalen gebouwd is .    foto  W Mensinga.

 

 

 

 Een locomotief van de serie 5500 . Dit was de locomotief die de laatstste trein trok over de Marnelijn .Deze serie was rijk vertegewoordigd op de locaal lijnen in Groningen. Hij reed ook op de Marne lijn. Deze tenderlokomotief was na de oorlog  ook nog in grote aantal op de Groninger spoorwegen te zien . De serie NS 7111-7125   reed ook op deze lijn.Dit waren stoomlocomotieven die oa dienst gedaan hadden bij de NFLS. ( Noord Friese locaalspoorweg )    Ook de serie 700 ,900 en 3200 reden ook op deze lijn .   

                                                   

 

Tek W Mensinga .

Op de tekening hier boven de locomotiefloods van Zoutkamp met twee gangen en een water reservoir. Het gebouw had een oppervlakte van 537 vierkante meter  .  Het linker gedeelte is het watergebouw . Hier in zat water dat voor de stoomlocomotieven gebruikt werd  . Verder was er nog een kolenbunker en een draaischijf op het emplacement aanwezig . De locloods heeft maar 4 jaar  alslocomotiefloods dienst gedaan  .In 1928  werd de loods al te huur aangeboden door de spoorwegen.  De loods wordt in 1940 verkocht als timmerhout .

 Spoorwegpersoneel

 

Zoutkamp               chef Huisman  chef Peters  assistend Dunnewind

Ulrum                     Chef Pronk     Grijs?       Chef   D.H Oosterhof

Leens                    Chef   Pronk    E.R chef Jansen

Wehe den Hoorn      Chef ?    Telegrafist  T.H Koning

 Eenrum                 chef Finkers?   

                      

 

      Wie kent er meer bewoners of weet meer over de spoorlijn?  Wim_mensinga@hotmail.com