Dieseltreinen van het Noorden.


Foto. Utrechtse Archieven.

De Ombc 1901-1903 .

Deze serie werd  met benzinemotoren uitgevoerd; de vervolg serie echter werd uitgevoerd met een dieselmotoren. De treinen waren gebouwd in Duitsland .  De radiator zat aan de voorkant en  de treinen hadden dan  ook wel wat  weg van een vrachtwagen  .Ze werden in het noorden in de jaren twintig ingezet.  Het was voor de spoorwegen goedkoper met een trein met een verbrandingsmotor te rijden. Dit gold vooral voor de neven lijnen omdat hier  een stoomtrein  in verhouding tot de opbrengsten al gauw te duur zou worden  . De treinen reden o.a. op het NOLS traject  van Defzijl-Zuidbroek .  Soms reed hij ook op het Woldjerspoor.  Na de opheffing van de NOLS verdwenen ze naar Zwolle waar ze nog enige tijd dienst hebben gedaan.



 

OMBC 1904-1910.     verz W Mensinga.

In 1929 kwamen de mooie groene motorwagens van de serie OMBC  1904-1910 in het  Noorden in bedrijf. Ze werden ingezet op het Woldjerspoor ,  Groningen ,Slochteren , Delfzijl.  En op de lijn Zuidbroek ,Nieuwolda , Delfzijl.   En af en toe met speciale dagen  tussen Harlingen en Franeker.   Vanuit het depot Groningen ging er af en toe ook nog een trein naar Meppel ,Leeuwarden en weer terug naar Groningen .   De treinen waren in het begin uitgerust met benzine motoren. Na vijf jaar werden ze voorzien van  twee 116 pk dieselmotoren van DKW .  Bij vertrek werden twee motoren gebruikt . Was de trein op gang dan stopte een van die motoren.Toen de OMBC 1904-1910 motortreinen op het Woldjerspoor en de NOLS lijn Zuidbroek ,Delfzijl  reden,was men al aan het nadenken over een modernere  motorwagens . De serie   1904-1910  verdwenen  uit het noorden en kregen een nieuw depot,namelijk Zwolle.



 Nogmaals de OMBC 1904-1910.    Foto Werkspoor.


Diesel 3                                    verz W Mensinga

Mat 34  . Ook bekend als de dieseldrie. Dit was een vroege gestroomlijnde diesel-elektrische trein.  In het begin reden ze midden in het land maar toen ze daar overbodig werden kwamen ze naar het noorden.  Ze hadden een licht grijze kleur en waren gebouwd bijwerkspoor-Heemaf. De treinen reden hier in de jaren vijftig door de provincie . Oa  van Groningen naar Delfzijl en Groningen naar Roodeschool .  Ook reed de trein tussen Leeuwarden en Groningen . Ook kwam hij een enkele keer in Stavoren .Ze konden 140 kilometer per uur rijden .




 De Blauwe Engel.                 Foto W Mensinga.


In 1953 werden deze treinen gebouwd door de firma Allan uit Rotterdam in opdracht van de Nederlandse spoorwegen. De uitvoeringen waren diesel elektrisch (DE). Er waren twee uitvoeringen DE1 en de DE2 . De DE1 had een lengte van zo’n 27 meter en de DE2 had een lengte van een dikke 45 meter In het begin waren ze hemelsblauw geschilderd en in de jaren 60 werden  ze rood geschilderd . De naam blauwe engel bleef echter bestaan.    De De1 uitvoering woog  57 ton en de De2 woog 85 ton. Ze werden soms ook wel rode duivel genoemd .    Ze Reden van Harlingen naar Nieuweschans van Groningen naar Delfzijl en van Groningen naar Roodeschool.  Ook ging hij van Leeuwarden naar Stavoren ,Leeuwarden-Sneek .Na 1982-1983 werden de treinen afgevoerd . De blauwe engel maakte bij het weg rijden nog al een knorrend geluid dat vooral ‘s avonds als het stil was tot in de verre omtrek te horen .

Plan U  in Foxhol.                                  Foto W Mensinga

Dit  is een type driedelige diesel elektrische trein. DE3    .De latere  mat 64 had deze trein weer als voorbeeld.   De treinen zijn o.a. bij werkspoor in Utrecht gebouwd tussen 1960-1963.   De rode kleur werd later vervangen door de bekende gele NS kleur .  Je kon ze in de jaren zeventig zien rijden tussen Leeuwarden en Groningen  maar ook tussen Groningen en Nieuweschans .  Ook reden ze nog geruime tijd tussen Emmen en Zwolle .  Rond 2000 zag je ze weer een tijdje rijden tussen Groningen en Nieuweschans .De laatste 10 jaar zijn ze in rap tempo verdwenen uit het Nederlands spoorbeeld. Een aantal is verkocht aan het buitenland  gelukkig is nr 114 bewaard gebleven . 



 

Een serie wadlopers in Groningen .                   Foto W Mensinga

Deze diesel hydraulische motortrein was jaren lang  het gezicht van de noordelijke spoorwegen  Haar bijnaam was( de SRV wagen )en dat kwam door het rechthoekige uiterlijk .  Begin jaren tachtig werden zij de  vervanger van de blauwe engel. De DH1 was zo ‘n 22 meter lang en de dh2 had een dubbele lengte . In de trein zelf was de mogelijkheid om aan een ingebouwd loket bij de cabine een kaartje te kopen  .  De snelheid bedroeg zo’n 100 km per uur . Door de gele kleur vielen ze nog al op . Hoewel er ook treinen in de groene kleur waren uitgevoerd In de jaren negentig kregen ze een ander frontje om de  koppeling heen.  Rond 2007 zijn ze vervangen door de Spurt   .


 

Op de foto een Buffel die van Leeuwarden Groningen binnen komt! Op de achtergrond de verkeersleiding van Groningen  Foto W Mensinga.

Ook een bekende diesel hydraulische trein was de  DM 90  met de bijnaam de Buffel.  Van af 1997 waren ze te zien op het trjaject tussen groningen en Leeuwarden . Ook reden ze tussen Leeuwarden en Stavoren . De treinen hebben 6 cilinder dieselmotren  De snelheid is 140 km per uur . Aan de zijkant van de trein is een knik in de carrosserie te zien. Deze knik geeft de treinbakken aan de binnenkant aanzienlijk meer ruimte. Toen de Buffel in de maak was werd er geproken over het plaatsen van een vijfde stoel maar dit is er nooit van gekomen .

 Een Spurt in spiegelbeeld !             Foto Wim Mensinga.


In 2005 besteld Arriva deze nieuwe treinen bij Stadler in Zwitserland .In 2008 worden nog een paar treinstellen besteld . DE diesel elektrische treinen zijn enigzins gestroomlijnd . Tijdends de invoering hadden ze nog al wat kinderziektes . Pompen en uitschuiftreden voor het perron weigerden soms .  Het bleek ook dat somige perrons niet goed op hoogte lagen en moesten later op de goede hoogte gemaakt worden   DE treinen ogen zeer modern en men kan door een glazen deur de machinist zien zitten.  Ook zijn ze voor een groot deel uit aluminium gebouwd .Ze kunnen 140 km per uur rijden . DE GTW 2/8 is 41 meter de GTW2/8 is 56 meter lang .