Het Volgende stuk gaat over de spoorlijn van Gasselternijveen naar Assen.

 In 1905 begon de NOLS (Noord Ooster Locaal Spoorweg ) een verbinding van Zwolle ,Hardenberg,Emmen naar Gasselternijveen. Deze spoorlijn werd in het zelfde jaar doorgetrokken naar Stadskanaal en Assen . Dit was niet zo'n gekke keuze omdat Assen een verbinding had met het westen en natuurlijk met de stad Groningen.Bovendien had Assen ook nog een tramverbinding.Van af Drouwen ging het spoor met een boog naar het oosten om tussen Gasselte en Gasselternijveen aan te sluiten op het traject .

 Het station van Gasselternijveen. Foto stationsweb. Wie heeft herinneringen aan dit station,

Dit station is een ontwerp van Eduard Cuypers. Aan de linker kant is het magazijntje te zien . De heer van Dijk was hier in de jaren twintig vorige eeuw stationschef . Het station is in 1965-1966 gesloopt. Van af dit station is het maar een paar kilometer naar Gasselte toe. In Gasselte boog de rails naar het noorden toe. Er was in Gasselte een eenvoudig stationsgebouwtje, zoals ook in Bareveld en Exlo stonden.  Het spoor liep hier door de Hondsrug heen . De Hondsrug is een verhoging in het land veroorzaakt door de IJstijd . Het spoor loopt hier lager dan het land er om heen. Er is hier ook nog een oude spoorbrug te vinden. Als we verder gaan komen we bij Gieten. Hier boog het spoor iets naar het westen toe.

 

 

 Op de bovenstaande foto het station van Gieten . Foto :  Tjalling Halbertsma.     Wie heeft herinneringen aan dit station,

 Bij het station was ook nog een losspoor voor de plaatselijke fabriek . Ook dit station was net als het vorige station een ontwerp van de heer Cuypers. Als we verdergaan krijgen we een recht stuk spoor . Dit was in de jaren zestig al behoorlijk overgroeid met struikgewas . We komen nu bij de halte Eext aan.

 Het station Eext, uit  1923, dat aan de in 1905 geopende spoorlijn ligt, lijkt veel op de stations van het Woldjerspoor die ook uit de jaren twintig van de vorige eeuw stammen. De architect Witteveen  werkte jaren samen met architect van der Steur, de ontwerper van de Woldjerspoor stations .Het is dan is ook niet zo verwonderlijk  dat sommige gebouwen op elkaar lijken . Veel architecten  in die tijd zijn beïnvloed door de Amsterdamse school .  De Amsterdamse school is een bepaalde bouwstijl met  vaak steile daken, donkerrode bakstenen  enz.   Van de Steur en W.G Witteveen hebben ook samen  gebouwen ontworpen  die o.a. in Amsterdam te zien zijn .

Wie om station Eext heen loopt, ziet dat het midden gedeelte  als het ware dwars op het gebouw staat. Dit in tegenstelling tot de Woldjerspoor gebouwen. Wat wel overeenkomt met de stations van het Woldjerspoor  zijn de overstekende dakgoten en de strakke vorm van het gebouw .  Het rood stenen gebouw heeft een dak hoogte van 10.49  Jammer is dat aan de kant van Gieten het  stenen toilet gebouw is verdwenen.  Dit gebouwtje stond enkele meters van het station af .  Het toilet gebouw was in de zelfde stijl gebouwd als het station . Eext heeft  het in de begin tijd met een abri moeten doen. Als je het traject van boven bekijkt zie je dat het station in een flauwe bocht ligt. Het perron had nog een lengte van honderd vijfentwintig meter.  In de beginjaren van het station was er ook nog een omloopspoor aanwezig ,waar men  laden en lossen kon. Later is de wissel aan de kant van Rolde weggehaald. Volgens een oud reiziger: Mevrouw van Dijk was het hier voor de oorlog nog een kale boel. De meeste  bomen die er tegenwoordig staan, zijn dan ook aangeplant  door Staatsbosbeheer . Zij ging zomers naar het station van Gasselternijveen waar haar opa stationschef was.

 

 Het station Eext. Foto W Mensinga. Wie heeft herinneringen aan dit station,

Wie nu het terrein op loopt  bij het station Eext  ziet de oude bestrating nog liggen die naar de laad- en losplaats ging . In  het station vind je het loket dat vroeger 3 raampjes had. Het is nu een smalle opening  en het loket halletje is  afgetimmerd  met triplex . Deze gefineerde triplex platen werden in de jaren zeventig meer toegepast in stations om op een goedkope manier oneffenheden en lelijke plekken snel weg te werken. Achter het loket zat het kantoortje . Aan de linkerkant zat een wachtkamer van 5x6 meter grootte . Aan de westzijde dus aan de kant van Assen was de goederenopslag ,deze ruimte was ongeveer 5x8 meter groot .     Als je wat meer naar de camping Schaopvolte  loopt  zie je drie blokkendozen (rijtuigen uit de jaren twintig  )staan. Deze rijtuigen zijn  door er stukken aan zijkant  uitgehaald  te hebben en er een verbindingstuk tussen gemaakt te hebben een soort van kantine geworden . Het is natuurlijk doodzonde van het oude historisch  materieel.

 

 

Het loket van het station Eext zo als het er ooit uit zag.! tek W Mensinga.

 

Op den onbewaakten overweg.

Nabij het station van Eext is een auto van den

Heer F . op den onbewaakten overweg door

een trein aangereden. Het voorste gedeelte

van den auto werd geheel vernield.

De inzittenden kwamen met den schrik vrij.

Dat dit ongeluk zoo goed afliep is voornamelijk

te danken aan het feit dat de trein, die te Eext

 stoppen  moest, weinig  vaart meer had.

 

Het vaderland letterkundig Nieuwsblad 22-09-1927.

 

 Als we verder naar Assen gaan komen we langs Anderen hier stond een eenvoudige  . Een paar kilometer verder komen we over een spoorbruggetje en langs een hunebed en komen bij het station van Rolde.

Een MDW op het terrein van de camping Schaopvolte te Eext . Foto  W Mensinga 1989.

Er staan op de camping een aantal rijtuigen maar er staat ook een motorpost de MDW163.3900 ex mc 9037)

 

Tussen  Eext  en Anderen ,wat twee kilometer verder naar de kant van Assen ligt , ontmoetten we een boer  bij de oude spoordijk . De man geboren in 1935 vertelde : ”Vroeger was dit land van mijn vader .Wij gingen wel eens met de fiets langs de spoorbaan omdat dat sneller ging; maar als je gepakt werd kreeg je een bekeuring . Mij hebben ze nooit gepakt! Ik  ben wel  met de stoomtrein naar Assen geweest . Ik weet ook nog dat in de oorlogstijd hier  Engelse jachtvliegtuigen over vlogen en dat er  geschoten is . Wat vreemd was, was dat er een trein van Eext kwam beladen met Duitse soldaten op open wagens.  Onderweg hielden ze een schiet oefening  Alle borden en verkeersborden in de buurt moesten het ontgelden . Bij Anderen heeft tot de afbraak van de lijn nog een Andreas kruis gestaan met zo’n kogelgat er in” . Tot zo ver deze bewoner van deze streek  .

 

 

Bij Anderen stond vroeger een eenvoudige abri.

Een aantal kilometer verder komen we bij het  station van Rolde.

Op de foto een zegel van een postwagon .

Op de zegel staat Stadskanaal en in het midden zijn zijn de letter NS te zien. De zegel lag bij de halte van Anderen.

 

Tek W Mensinga.

 Het station van Rolde had ook nog een klein emplacement waar geladen en gelost kon worden . Ook dit station had een klein magazijntje . De rails is pas in de jaren zeventig weggehaald . Het station en het bijgebouw is gelukkig bewaard gebleven.

Het station van Rolde krijgt een grote schilders beurt! Foto Wim mensinga.Wie heeft herinneringen aan dit station,

We naderen nu Assen vlak voor Assen buigt het spoor naar de spoorlijn Assen Groningen  toe om even voor Assen een aansluiting te maken. in 1947 stopt het personenvervoer mede door de concurrentie van de autobus.

 

  Een  dienstregeling van 1940.

 

Het station van Assen.  Foto  Verzameling .Wim Mensinga. Wie heeft herinneringen aan dit station,

Op de bovenstaande foto het station van Assen . Dit station is ontworpen door de  heer Brederode. Dit station van 1868 was van het zelfde type als het station van Hoogezand en Zuidbroek . Op de achtergrond is de goederenloods te zien .  Assen had nog een behoorlijk groot emplacement met twee seinhuizen. Naast de locloods van de NOLS die aan de oostkant stond lag ook nog een draaischijf . De locloods is te zien op de pagina over locomotiefloodsen. Het station is in 1988 gesloopt.

Wie heeft nog speciale herinneringen aan dit station ? 

Op de spoorlijn Assen Gasselternijveen Stadskanaal reden toen het personen vervoer was opgeheven nog wel goederentreinen . Ook reden hier nog wel is korte treintjes getrokken door een diesel 2400.  De heer Bolt kon zich nog herinneren dat hier de serie 3300 reed die van de vleesfabriek van Udema kwam.

Sporenplan van Assen rond 1905.

A  is de waterplaats voor de stoomlocomotieven. B is de post bij de Rolderstraat.  C is de locomotiefloods van de NOLS met de draaischijf  D is het station van Assen.

De heer H Frankot wist het volgende te vertellen:" In de jaren vijftig woonde ik op de Paulus Potterstraat. Als wij naar school gingen, kwamen wij over de overweg bij de Rolderstraatweg. Er was ook een  spoor die liep met een boog naar de vleescentrale (later coveco). Daar werd het tweesporig en liep dan door naar de conservenfabriek wilco. (dat is samentrekking van willems conserven) . Op het spoor dat vlak langs de vleescentrale liep, stonden altijd koelwagens. op de hoeken van die koelwagens zaten een soort waterbakjes voor smeltwateropvang (denk ik) en bij de zomerdag zaten daar altijd blokjes ijs in. Naast de locloods van de NOLS lag een draaischijf. Als we naar school toe liepen gingen we daar vaak kijken hoe de locomotieven gedraaid werden. Ik kan mij nog herinneren dat het vrij kleine locomotieven waren". Tot zover de heer Frankot.

 

 

DE Ns 3300 . Deze locomotief werd hoofdzakelijk voor het goederenvervoer gebruikt en kwam dan ook op deze spoorlijn voor rond de oorlogstijd ..De locomotief  woog een dikke 80 ton. Voor de NS was hij in  dienst voor de HSM.  Half weg de jaren vijftig vorige eeuw werd hij afgeschaft. Voor de oorlog reden hier de serie 700 , de serie 1700 ,2900  3200  enz Na de oorlog kwam de 5605 hier ook langs dit was van oorsprong een locomotief uit Zwitserland .


De heer Mollema wist het volgende te vertellen.

Ik ben in 1953 aan de Vredeveldseweg in Assen komen wonen en toen reed er alleen nog een goederenlijn vanuit Assen naar De Vleesfabriek van Udema in Gieten.

De wagons werden in die tijd niet meer voortgetrokken door stoom maar door een locomotor uit de serie 200/300, beter bekend als 'Sik'.

De spoorwegovergangen waren niet beveiligd, maar er liep een spoorwegbeambte met een rode vlag voor de trein.

Wij sprongen als kinderen vaak vanuit Amelte op de langzaam rijdende trein om te gaan spelen op Kampsheide vlak voor Rolde. Als de trein ’s middags rond drie uur weer terug kwam en voor de oversteek in Rolde op de fluit blies dan haasten wij ons naar de spoordijk voor de terugtocht naar Assen. Eerst even kijken aan welke kant van de Sik de machinist stond en dan aan de andere kant op een van de laatste wagons springen.

 

Met viendelijke groet,

 

A.K. Mollema  (Bert)